Leerpraktijk

Schaduwen van een zorgvrager als leermethode

Schaduwen van een zorgvrager als leermethode

De start van een verpleegkundestage gaat regelmatig gepaard met een gevoel van onzekerheid, omdat de student niet bekend is met de zorgvragers en de stagecontext. Binnen het multidisciplinair Zorginnovatienetwerk (m-ZIN) van Amarant zetten we een opdracht ‘schaduwen’ in om de student vertrouwd te maken met de werkplek en het leren al in een vroeg stadium op gang te brengen. Studenten verpleegkunde starten hun stage met een periode van drie weken waarin zij een zorgvrager schaduwen. Dit artikel beschrijft de achtergrond van de leermethode ‘schaduwen’, de praktische toepassing ervan en licht de geleerde lessen vanuit onderzoek naar de leermethode toe.

‘Daag het onderzoekend vermogen uit’

Literatuur

  • Cardiff, S. (2014). Person-Centred Leadership: A critical participatory action research study exploring and developing a new style of (clinical) nurse leadership. University of Ulster.
  • Czarniawska, B. (2010). Shadowing and Other Techniques for Doing Fieldwork in Modern Societies. In European Accounting Review (Vol. 19, Nummer 2). https://doi.org/10.1080/09638180.2010.486123 *
  • DiGioia, A., & Greenhouse, P. K. (2011). Patient and family shadowing: Creating urgency for change. Journal of Nursing Administration, 41(1), 23–28. https://doi.org/10.1097/NNA.0b013e3182002844
  • Fougner, M., & Horntvedt, T. (2011). Students’ reflections on shadowing interprofessional teamwork: A Norwegian case study. Journal of Interprofessional Care, 25(1), 33–38. https://doi.org/10.3109/13561820.2010.490504
  • Jain, A., Luo, E., Yang, J., Purkiss, J., & White, C. (2012). Implementing a nurse-shadowing program for first-year medical students to improve interprofessional collaborations on health care teams. Academic Medicine, 87(9), 1292–1295. https://doi.org/10.1097/ACM.0b013e31826216d0
  • Kusnoor, A. V., & Stelljes, L. A. (2016). Interprofessional learning through shadowing: Insights and lessons learned. Medical Teacher, 38(12), 1278–1284. https://doi.org/10.1080/0142159X.2016.1230186
  • Lalleman, P., Bouma, J., Smid, G., Rasiah, J., & Schuurmans, M. (2017). Peer-to-peer shadowing as a technique for the development of nurse middle managers clinical leadership: An explorative study. Leadership in Health Services, 30(4), 475–490. https://doi.org/10.1108/LHS-12-2016-0065
  • Lalleman, P. C. B., & Verdonk, N. (2015). Leiderschapsontwikkeling van zorgprofessionals: een geslaagd online experiment. [Leadershipdevelopment of healthcare professionals: a succesful online experiment]. Onderwijs en Gezondheidszorg, 39(5), 22–25.
  • McCance, T., & McCormack, B. (2017). The Person-centred practice framework. In T. McCance & B. McCormack (Red.), Person-Centred Practice in Nursing and Healthcare: Theory and Practice. Wiley Blackwell.
  • Mcdonald, S. (2005). Studying actions in context: a qualitative shadowing method for organizational research. Qualitative Inquiry, 5(4), 455–473. *
  • Meide, H. Van Der, & Olthuis, G. (2012). Geraakt worden door verveling. Tijdschrift voor kwalitatief onderzoek, 17(2), 41–46. *
  • Niessen, T., & Cox, K. (Red.). (2011). Innoverend leren in het zorginnovatiecentrum. Het creëren van ruimte voor vernieuwing. Boom Lemma Uitgevers.
  • Oldenhof, L. (2017). Schaduwen als onderzoeksstrategie: het volgen van zorgmanangers in hun dagelijks werk. Tijdschrift voor kwalitatief onderzoek, 2(22), 39–44.
  • Paskiewicz, L. S. (2002). The shadowing experience: Valuing the link between faculty practice and student learning. Journal of Professional Nursing, 18(4), 238–242. https://doi.org/10.1053/jpnu.2002.128385
  • Quinlan, E. (2008). Conspicuous invisibility: Shadowing as a data collection strategy. Qualitative Inquiry, 14(8), 1480–1499. https://doi.org/10.1177/1077800408318318 *
  • van den Langenberg, N., & Cardiff, S. (z.d.). Schaduwen van een zorgvrager als leermethode in de gehandicaptenzorg: Het narratief van een student Bachelor verpleegkunde. Verpleegkunde, 36(4). *
  • van Lieshout, F., & Cardiff, S. (2021). Actieonderzoek Principes en onderzoeksmethoden voor participatief veranderen. Koninklijke van Gorcum.
  • Wright, A., Hawkes, G., Baker, B., & Lindqvist, S. M. (2012). Reflections and unprompted observations by healthcare students of an interprofessional shadowing visit. Journal of Interprofessional Care, 26(4), 305–311. https://doi.org/10.3109/13561820.2012.678507
  • Zijl, S., Janssen, B., & Loon, J. (2021). Verpleegkunde en Sociale Studies kijken door elkaars ogen. Onderwijs en Gezondheidszorg, 45(5), 20–23.

 

Noot

  1. Zorgorganisatie Amarant (Noord-Brabant) draagt bij aan het welzijn en geluk van mensen met een (verstandelijke) beperking, autisme of hersenletsel. Zij helpen problemen te verminderen, de zelfredzaamheid te stimuleren en zetten zich in voor een hogere kwaliteit van leven. Dat doen ze in verbinding met verwanten, medezeggenschap en samenwerkingspartners.